Badanie obrazowe

USG transrektalne prostaty (TRUS) – wskazania, przebieg i interpretacja

USG transrektalne (TRUS) to precyzyjne badanie ultrasonograficzne prostaty wykonywane głowicą przez odbytnicę. Pozwala dokładnie ocenić wielkość, strukturę i unaczynienie gruczołu krokowego.

Skonsultuj wyniki z urologiem

USG transrektalne prostaty (TRUS) – to badanie ultrasonograficzne prostaty wykonywane za pomocą specjalnej głowicy wprowadzonej do odbytnicy. Pozwala na dokładną ocenę wielkości, struktury i patologii prostaty z bliskiej odległości.

Czym jest badanie USG transrektalne prostaty (TRUS)?

TRUS (transrectal ultrasound) polega na wprowadzeniu do odbytnicy cienkiej głowicy USG pokrytej jednorazową osłonką z żelem. Dzięki bezpośredniemu sąsiedztwu głowicy z prostatą uzyskuje się obraz o wysokiej rozdzielczości. Badanie ocenia objętość prostaty, strefy (peryferyczna, tranzytowa, centralna), echogeniczność miąższu i obecność zmian ogniskowych.

TRUS służy również jako narzędzie do celowania podczas biopsji prostaty (TRUS-guided biopsy). Obecnie coraz częściej zastępowane jest fuzją MRI/TRUS, która łączy precyzję MRI z możliwością celowania biopsji w czasie rzeczywistym.

Kiedy lekarz zleca usg transrektalne prostaty (trus)?

Zapalenie prostaty – ocena ropni i zmian zapalnych
Łagodny rozrost prostaty – dokładny pomiar objętości
Podwyższony PSA – przed biopsją prostaty
Planowanie biopsji prostaty pod kontrolą TRUS
Monitorowanie po leczeniu raka prostaty

Jak się przygotować do badania?

Wlewka doodbytnicza

Wieczorem przed badaniem lub rano w dniu badania wykonaj wlewkę doodbytniczą (np. Enema) w celu oczyszczenia odbytnicy.

Antybiotyk profilaktyczny

Jeśli planowana jest biopsja, lekarz może zalecić antybiotyk profilaktyczny (np. ciprofloksacyna) przed zabiegiem.

Poinformuj o lekach

Powiedz o lekach przeciwkrzepliwych – mogą wymagać odstawienia przy planowanej biopsji.

Normy i wartości referencyjne

Parametr	Norma	Co oznacza odchylenie
Objętość prostaty	<30 ml	↑ łagodny rozrost (BPH), może >100 ml w zaawansowanym BPH
Strefa peryferyczna	Jednorodna, hiperechogeniczna	Ognisko hipoechogeniczne – podejrzenie raka
Strefa tranzytowa	Jednorodna	↑ powiększenie w BPH – guzki gruczolakowe

Interpretacja wyników – na co zwrócić uwagę?

Lekarz ocenia objętość prostaty (ważna przy planowaniu leczenia BPH), symetrię stref, obecność zmian ogniskowych (ogniska hipoechogeniczne w strefie peryferycznej sugerują raka) oraz zwapnienia i torbiele. TRUS jest mniej czuły niż mpMRI w wykrywaniu raka, ale jest wykorzystywany do celowania biopsji.

Objętość prostaty >30 ml potwierdza BPH. Stosunek PSA/objętość prostaty (gęstość PSA, PSAD) <0,15 ng/ml² sugeruje BPH, >0,15 zwiększa podejrzenie raka.

Masz wyniki? Skonsultuj je z lekarzem online

Lekarz przeanalizuje Twoje wyniki i dobierze odpowiednie leczenie – bez wychodzenia z domu.

Umów konsultację

Powiązane dolegliwości

Badanie USG transrektalne prostaty (TRUS) jest wykorzystywane w diagnostyce następujących schorzeń:

Zapalenie prostaty

TRUS uwidacznia obrzęk i ropnie prostaty w zapaleniu.

Łagodny rozrost prostaty

TRUS precyzyjnie mierzy objętość prostaty, kluczową przy wyborze leczenia BPH.

Leki powiązane z wynikami badania

Omnic Finasteryd Cipronex

Najczęściej zadawane pytania

Czy TRUS boli?

Badanie może powodować dyskomfort, ale nie powinno boleć. Głowica jest cienka i pokryta żelem. Badanie trwa 10–15 minut.

Ile kosztuje TRUS?

TRUS prywatnie kosztuje 150–300 zł. Z skierowaniem od urologa jest refundowane przez NFZ.

Czy TRUS wymaga przygotowania?

Tak, zalecana jest wlewka doodbytnicza przed badaniem. Przy planowanej biopsji – antybiotyk profilaktyczny.

TRUS czy MRI prostaty?

MRI prostaty (mpMRI) jest dokładniejsze w wykrywaniu raka. TRUS jest wykorzystywane głównie do pomiaru objętości i do celowania biopsji.

Potrzebujesz skierowania na badanie lub konsultacji wyników?

Nasi lekarze wystawią e-skierowanie online i pomogą zinterpretować wyniki – szybko i wygodnie.

Skonsultuj wyniki Zapytaj o diagnostykę prostaty

Treści zamieszczone na stronie mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Wyniki badań zawsze powinny być interpretowane przez lekarza, który uwzględni pełen kontekst kliniczny i historię zdrowotną pacjenta. Ostatnia aktualizacja: 2026-03-14.