Badanie obrazowe

USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych – diagnostyka zaburzeń krążenia mózgowego

USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych (duplex Doppler) to nieinwazyjne badanie ultrasonograficzne oceniające przepływ krwi w tętnicach szyjnych wspólnych, wewnętrznych i zewnętrznych oraz w tętnicach kręgowych – głównych naczyniach zaopatrujących mózg.

Skonsultuj wynik z neurologiem
USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych – to nieinwazyjne badanie ultrasonograficzne łączące obraz B-mode (ocena ściany naczynia i blaszek miażdżycowych) z oceną przepływu krwi metodą Dopplera (prędkość, kierunek, turbulencje). Pozwala wykryć zwężenia tętnic szyjnych i kręgowych, które są główną przyczyną udarów niedokrwiennych mózgu.

Czym jest badanie USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych?

Badanie duplex Doppler tętnic szyjnych i kręgowych łączy dwie techniki: ultrasonografię B-mode – wizualizacja ściany naczynia, pomiar grubości kompleksu intima-media (IMT), ocena blaszek miażdżycowych (lokalizacja, morfologia, echogeniczność); Doppler kolorowy i spektralny – pomiar prędkości przepływu krwi (PSV – peak systolic velocity, EDV – end diastolic velocity), ocena kierunku przepływu i stopnia zwężenia.

Zwężenie tętnicy szyjnej wewnętrznej ocenia się na podstawie kryteriów NASCET/ECST: PSV >125 cm/s sugeruje zwężenie >50%, PSV >230 cm/s – zwężenie >70%. Zwężenie >70% objawowe jest wskazaniem do endarterektomii lub stentowania. Grubość IMT >0,9 mm jest wczesnym markerem miażdżycy. Badanie ocenia również tętnice kręgowe – ich niedrożność lub zwężenie może powodować objawy niewydolności kręgowo-podstawnej.

Kiedy lekarz zleca usg doppler tętnic szyjnych i kręgowych?

  • Zaburzenia krążenia mózgowego – zawroty głowy, przejściowe niedokrwienie mózgu (TIA)
  • Ocena ryzyka udaru mózgu u pacjentów z miażdżycą tętnic szyjnych
  • Po przebytym udarze niedokrwiennym lub TIA – ocena tętnic szyjnych jako źródła zatorów
  • Szum naczyniowy słyszalny stetoskopem nad tętnicą szyjną
  • Monitorowanie progresji miażdżycy u pacjentów z czynnikami ryzyka (nadciśnienie, cukrzyca, dyslipidemia, palenie)

Jak się przygotować do badania?

Bez specjalnego przygotowania

Badanie nie wymaga bycia na czczo ani specjalnego przygotowania. Możesz normalnie jeść, pić i przyjmować leki.

Wygodne ubranie

Załóż ubranie z niskim kołnierzem lub takie, które łatwo odsłonić okolicę szyi.

Dokumentacja

Zabierz wyniki poprzednich badań USG Doppler (jeśli były) w celu porównania – ocena progresji zmian jest klinicznie istotna.

Lista leków

Przygotuj listę przyjmowanych leków, szczególnie antykoagulantów, leków przeciwpłytkowych i statyn.

Normy i wartości referencyjne

IMT <0,9 mm; PSV tętnica szyjna wewnętrzna <125 cm/s; brak blaszek miażdżycowych; przepływ w tętnicach kręgowych prawidłowy (kierunek dogłowowy)

Interpretacja wyników – na co zwrócić uwagę?

IMT >0,9 mm wskazuje na wczesną miażdżycę subkliniczną. Blaszki miażdżycowe ocenia się pod kątem stabilności – blaszki hipoechogeniczne, niejednorodne i owrzodziałe mają wyższe ryzyko embolizacji. Zwężenie tętnicy szyjnej wewnętrznej >50% (PSV >125 cm/s) wymaga wzmożonej farmakoterapii, >70% z objawami neurologicznymi jest wskazaniem do rewaskularyzacji.

W tętnicach kręgowych ocenia się kierunek przepływu (prawidłowo – dogłowowy), prędkość i symetrię. Odwrócony przepływ (steal kręgowy) wskazuje na zwężenie tętnicy podobojczykowej proksymalnie do odejścia tętnicy kręgowej. Badanie USG Doppler należy powtarzać co 6–12 miesięcy u pacjentów ze zwężeniem 50–69% w celu monitorowania progresji.

Masz wyniki? Skonsultuj je z lekarzem online

Lekarz przeanalizuje Twoje wyniki i dobierze odpowiednie leczenie – bez wychodzenia z domu.

Umów konsultację

Powiązane dolegliwości

Badanie USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych jest wykorzystywane w diagnostyce następujących schorzeń:

Zaburzenia krążenia mózgowego

USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych pozwala ocenić stopień miażdżycy i ryzyko udaru mózgu w zaburzeniach krążenia mózgowego.

Leki powiązane z wynikami badania

Acard Atoris Plavix Xarelto

Najczęściej zadawane pytania

Czy USG Doppler tętnic szyjnych jest bolesne?
Nie, badanie jest całkowicie bezbolesne i nieinwazyjne. Lekarz przykłada głowicę ultradźwiękową do szyi pokrytej żelem – badanie trwa ok. 20–30 minut.
Jak często powtarzać USG Doppler tętnic szyjnych?
U pacjentów ze zwężeniem 50–69% – co 6–12 miesięcy. U pacjentów z czynnikami ryzyka bez istotnych zwężeń – co 1–2 lata. Po endarterektomii – kontrola po 1, 6 i 12 miesiącach.
Co oznacza zwężenie tętnicy szyjnej >70%?
Zwężenie >70% z objawami neurologicznymi (TIA, udar) jest wskazaniem do leczenia inwazyjnego – endarterektomii szyjnej lub stentowania. Bez objawów decyzja jest indywidualna.
Czym jest kompleks intima-media (IMT)?
IMT to grubość dwóch wewnętrznych warstw ściany tętnicy. Wartość >0,9 mm wskazuje na wczesną miażdżycę subkliniczną i zwiększone ryzyko sercowo-naczyniowe, nawet przy braku blaszek miażdżycowych.
Czy USG Doppler wykrywa wszystkie przyczyny udaru?
Nie – USG Doppler ocenia tętnice szyjne i kręgowe, ale nie wykrywa źródeł zatorów z serca (migotanie przedsionków) ani zmian w naczyniach wewnątrzczaszkowych. Pełna diagnostyka udaru wymaga dodatkowych badań.

Potrzebujesz skierowania na badanie lub konsultacji wyników?

Nasi lekarze wystawią e-skierowanie online i pomogą zinterpretować wyniki – szybko i wygodnie.

Skonsultuj wynikiZapytaj o profilaktykę udaru

Treści zamieszczone na stronie mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Wyniki badań zawsze powinny być interpretowane przez lekarza, który uwzględni pełen kontekst kliniczny i historię zdrowotną pacjenta. Ostatnia aktualizacja: 2026-03-14.