Badanie laboratoryjne

Lipoproteina(a) – Lp(a) – normy, badanie i interpretacja wyników

Lipoproteina(a) to niezależny, genetycznie uwarunkowany czynnik ryzyka miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych. Badanie Lp(a) pozwala zidentyfikować pacjentów o podwyższonym ryzyku zawału i udaru.

Skonsultuj wyniki lipidogramu z lekarzem online

Oznaczenie lipoproteiny(a) – Lp(a) – to badanie laboratoryjne mierzące stężenie lipoproteiny(a) we krwi. Prawidłowe stężenie Lp(a) wynosi <30 mg/dl (lub <75 nmol/L). Podwyższone wartości zwiększają ryzyko miażdżycy niezależnie od poziomu cholesterolu LDL.

Czym jest badanie Oznaczenie lipoproteiny(a) – Lp(a)?

Lipoproteina(a) to cząsteczka składająca się z apolipoproteiny B-100 (jak w LDL) połączonej wiązaniem disiarczkowym z apolipoproteiną(a). Jej stężenie jest w ponad 90% uwarunkowane genetycznie i niemal nie zmienia się pod wpływem diety ani ćwiczeń. Podwyższone Lp(a) przyspiesza rozwój miażdżycy i zwiększa ryzyko zawału serca, udaru mózgu i stenozy zastawki aortalnej.

Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne (ESC) zaleca, aby każda osoba dorosła miała przynajmniej raz w życiu oznaczony poziom Lp(a). Jest to szczególnie ważne przy obciążonym wywiadzie rodzinnym w kierunku chorób sercowo-naczyniowych.

Kiedy lekarz zleca oznaczenie lipoproteiny(a) – lp(a)?

Diagnostyka hipercholesterolemii rodzinnej i opornej na leczenie
Obciążony wywiad rodzinny – zawał lub udar przed 55. r.ż. u mężczyzn lub 65. r.ż. u kobiet
Ocena globalnego ryzyka sercowo-naczyniowego
Nawracające incydenty sercowo-naczyniowe mimo prawidłowego LDL
Badanie przesiewowe – zalecane przynajmniej raz w życiu u każdego dorosłego

Jak się przygotować do badania?

Badanie na czczo

Zalecane pobranie krwi na czczo (8–12 godzin bez jedzenia), choć Lp(a) jest mało zależne od diety.

Rano

Optymalna pora pobrania to 7:00–10:00 rano.

Poinformuj o lekach

Podaj lekarzowi informacje o przyjmowanych statynach i innych lekach hipolipemizujących.

Stabilny stan zdrowia

Nie wykonuj badania w trakcie ostrej infekcji – stany zapalne mogą wpływać na wynik.

Normy i wartości referencyjne

Parametr	Norma	Co oznacza odchylenie
Lp(a)	<30 mg/dl (<75 nmol/L)	↑ zwiększone ryzyko miażdżycy, zawału i udaru

Interpretacja wyników – na co zwrócić uwagę?

Stężenie Lp(a) powyżej 50 mg/dl (>125 nmol/L) jest uznawane za istotny czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego. Ponieważ Lp(a) jest determinowane genetycznie, wynik nie zmienia się istotnie w czasie i wystarczy jedno oznaczenie w życiu. Bardzo wysokie wartości (>180 nmol/L) wiążą się z ryzykiem porównywalnym do heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej.

Obecnie nie ma leku skutecznie obniżającego Lp(a) w rutynowej praktyce. Statyny mogą nieznacznie podwyższać Lp(a). W trakcie badań klinicznych są inhibitory apolipoproteiny(a) (pelacarsen, olpasiran). Przy wysokim Lp(a) intensyfikuje się kontrolę pozostałych czynników ryzyka.

Masz wyniki? Skonsultuj je z lekarzem online

Lekarz przeanalizuje Twoje wyniki i dobierze odpowiednie leczenie – bez wychodzenia z domu.

Umów konsultację

Powiązane dolegliwości

Badanie Oznaczenie lipoproteiny(a) – Lp(a) jest wykorzystywane w diagnostyce następujących schorzeń:

Hipercholesterolemia

Podwyższona Lp(a) jest niezależnym czynnikiem ryzyka miażdżycy obok wysokiego LDL.

Leki powiązane z wynikami badania

Atorvasterol Rosutrox Ezetimib

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest lipoproteina(a)?

Lipoproteina(a) to cząsteczka podobna do LDL, ale z dodatkowym białkiem – apolipoproteiną(a). Jej podwyższony poziom zwiększa ryzyko miażdżycy, zawału serca i udaru mózgu.

Czy można obniżyć Lp(a)?

Stężenie Lp(a) jest w ponad 90% uwarunkowane genetycznie i nie podlega skutecznej modyfikacji dietą ani ćwiczeniami. Trwają badania kliniczne nad nowymi lekami obniżającymi Lp(a).

Ile kosztuje badanie Lp(a)?

Koszt oznaczenia Lp(a) w prywatnym laboratorium wynosi 60–120 zł. Badanie wystarczy wykonać raz w życiu.

Kiedy warto zbadać Lp(a)?

Warto zbadać Lp(a) raz w życiu, szczególnie przy obciążonym wywiadzie rodzinnym, hipercholesterolemii opornej na leczenie lub wczesnych incydentach sercowo-naczyniowych w rodzinie.

Potrzebujesz skierowania na badanie lub konsultacji wyników?

Nasi lekarze wystawią e-skierowanie online i pomogą zinterpretować wyniki – szybko i wygodnie.

Skonsultuj wyniki Umów konsultację kardiologiczną

Treści zamieszczone na stronie mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Wyniki badań zawsze powinny być interpretowane przez lekarza, który uwzględni pełen kontekst kliniczny i historię zdrowotną pacjenta. Ostatnia aktualizacja: 2026-03-14.