Badanie laboratoryjne

Kalprotektyna w kale – normy, interpretacja i wskazania do badania

Kalprotektyna w kale to nieinwazyjny marker zapalenia jelit. Podwyższone stężenie pomaga odróżnić nieswoiste zapalenia jelit (NZJ) od zespołu jelita drażliwego i ocenić aktywność choroby.

Skonsultuj wyniki z gastroenterologiem

Kalprotektyna w kale – to białko uwalniane przez neutrofile (granulocyty obojętnochłonne) obecne w kale. Jego podwyższone stężenie świadczy o toczącym się procesie zapalnym w obrębie przewodu pokarmowego i jest czułym markerem nieswoistych zapaleń jelit.

Czym jest badanie Kalprotektyna w kale?

Kalprotektyna jest białkiem wiążącym cynk i wapń, uwalnianym przez aktywowane neutrofile w błonie śluzowej jelita. Jej obecność w kale koreluje z nasileniem stanu zapalnego w jelitach. Badanie jest szczególnie przydatne w różnicowaniu nieswoistych zapaleń jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego) od czynnościowych zaburzeń jelitowych (zespół jelita drażliwego).

Kalprotektyna jest stabilna w kale przez 7 dni w temperaturze pokojowej, co ułatwia transport próbki. Badanie ma wysoką czułość (>90%) w wykrywaniu zapaleń jelitowych i pozwala ograniczyć liczbę niepotrzebnych kolonoskopii.

Kiedy lekarz zleca kalprotektyna w kale?

Przewlekła biegunka – różnicowanie przyczyn zapalnych od czynnościowych
Podejrzenie lub monitorowanie nieswoistych zapaleń jelit (NZJ)
Ból brzucha z krwią w stolcu – ocena aktywności zapalnej
Monitorowanie skuteczności leczenia biologicznego w NZJ
Przed kwalifikacją do kolonoskopii – ocena wskazań

Jak się przygotować do badania?

Pobranie próbki kału

Pobierz próbkę kału do specjalnego pojemnika (ok. wielkości orzecha włoskiego). Unikaj kontaktu z moczem i wodą z toalety.

Brak specjalnej diety

Nie ma konieczności stosowania specjalnej diety przed badaniem. Jedz normalnie w dniach przed pobraniem próbki.

Unikaj NLPZ

Leki z grupy NLPZ (ibuprofen, diklofenak, aspiryna) mogą fałszywie podwyższyć kalprotektynę. Jeśli to możliwe, odstawić je na 2 tygodnie przed badaniem.

Transport próbki

Próbkę można przechowywać w lodówce do 3 dni. Kalprotektyna jest stabilna w temperaturze pokojowej do 7 dni.

Normy i wartości referencyjne

Parametr	Norma	Co oznacza odchylenie
Kalprotektyna <50 µg/g	Norma	Brak stanu zapalnego w jelitach – mało prawdopodobne NZJ
Kalprotektyna 50–200 µg/g	Strefa szara	Wymaga powtórzenia badania za 4–6 tygodni lub dalszej diagnostyki
Kalprotektyna >200 µg/g	Podwyższona	Aktywny stan zapalny jelit – wskazana kolonoskopia i konsultacja gastroenterologiczna
Kalprotektyna >500 µg/g	Wysokie	Ciężki stan zapalny – aktywne NZJ, zaostrzenie choroby Crohna lub WZJG

Interpretacja wyników – na co zwrócić uwagę?

Wartości <50 µg/g z dużym prawdopodobieństwem wykluczają organiczną chorobę zapalną jelit i sugerują przyczynę czynnościową (np. zespół jelita drażliwego). Wartości w strefie szarej (50–200 µg/g) wymagają powtórzenia badania po 4–6 tygodniach. Wartości >200 µg/g wskazują na aktywny proces zapalny i wymagają dalszej diagnostyki, w tym kolonoskopii.

U dzieci poniżej 4 lat normy kalprotektyny są fizjologicznie wyższe (nawet do 200–500 µg/g). Wynik należy zawsze interpretować w kontekście objawów klinicznych. Fałszywie podwyższone wartości mogą wynikać ze stosowania NLPZ.

Masz wyniki? Skonsultuj je z lekarzem online

Lekarz przeanalizuje Twoje wyniki i dobierze odpowiednie leczenie – bez wychodzenia z domu.

Umów konsultację

Powiązane dolegliwości

Badanie Kalprotektyna w kale jest wykorzystywane w diagnostyce następujących schorzeń:

Biegunka

Kalprotektyna pomaga odróżnić biegunkę zapalną od czynnościowej (np. w zespole jelita drażliwego).

Nieswoiste zapalenia jelit

Kalprotektyna jest kluczowym markerem aktywności choroby Crohna i wrzodziejącego zapalenia jelita grubego.

Leki powiązane z wynikami badania

Pentasa Sulfasalazyna Budenofalk Entocort

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest kalprotektyna w kale?

Kalprotektyna to białko uwalniane przez białe krwinki (neutrofile) w jelitach. Jej obecność w kale świadczy o stanie zapalnym w przewodzie pokarmowym i pomaga w diagnostyce chorób zapalnych jelit.

Jakie są normy kalprotektyny w kale?

Norma to wartość poniżej 50 µg/g kału. Wartości 50–200 µg/g to tzw. strefa szara wymagająca powtórzenia badania. Powyżej 200 µg/g wskazuje na aktywny stan zapalny.

Czy podwyższona kalprotektyna oznacza raka?

Nie, podwyższona kalprotektyna jest markerem zapalenia, nie nowotworów. Najczęstszą przyczyną są nieswoiste zapalenia jelit (NZJ). Jednak podwyższony wynik jest wskazaniem do dalszej diagnostyki, w tym kolonoskopii.

Ile kosztuje badanie kalprotektyny w kale?

Koszt badania kalprotektyny w prywatnym laboratorium to ok. 80–150 zł. Z skierowaniem od gastroenterologa badanie może być refundowane przez NFZ.

Czy kalprotektyna różnicuje zespół jelita drażliwego od NZJ?

Tak, to jedno z głównych zastosowań badania. Prawidłowa kalprotektyna (<50 µg/g) z dużym prawdopodobieństwem wyklucza NZJ i sugeruje zaburzenia czynnościowe, takie jak IBS.

Potrzebujesz skierowania na badanie lub konsultacji wyników?

Nasi lekarze wystawią e-skierowanie online i pomogą zinterpretować wyniki – szybko i wygodnie.

Skonsultuj wyniki Zapytaj lekarza o badanie kalprotektyny

Treści zamieszczone na stronie mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Wyniki badań zawsze powinny być interpretowane przez lekarza, który uwzględni pełen kontekst kliniczny i historię zdrowotną pacjenta. Ostatnia aktualizacja: 2026-03-14.