Badanie na celiakię – tTG IgA i IgA całkowite
Przeciwciała anty-tTG IgA (przeciw transglutaminazie tkankowej) to podstawowe badanie przesiewowe w diagnostyce celiakii. Łącznie z oznaczeniem IgA całkowitego stanowią pierwszy krok diagnostyki choroby trzewnej.
Skonsultuj wynik badania na celiakię onlineCzym jest badanie Badanie serologiczne w kierunku celiakii (tTG IgA, IgA całkowite)?
Celiakia (choroba trzewna) to autoimmunologiczna choroba jelit wywołana przez gluten u osób genetycznie predysponowanych. Przeciwciała anty-tTG IgA są skierowane przeciwko transglutaminazie tkankowej – enzymowi obecnemu w błonie śluzowej jelit. Ich obecność z wysoką czułością i swoistością wskazuje na celiakię. Równoczesne oznaczenie IgA całkowitego jest konieczne, ponieważ ok. 2–3% pacjentów z celiakią ma selektywny niedobór IgA – u nich wynik anty-tTG IgA jest fałszywie ujemny.
Przy niedoborze IgA oznacza się przeciwciała klasy IgG (anty-tTG IgG, anty-DGP IgG). Badanie serologiczne jest przesiewowe – ostateczne potwierdzenie celiakii wymaga biopsji jelita cienkiego (gastroskopia z biopsją dwunastnicy), choć u dzieci z mianem anty-tTG >10× normy biopsja nie jest konieczna (kryteria ESPGHAN).
Kiedy lekarz zleca badanie serologiczne w kierunku celiakii (ttg iga, iga całkowite)?
- Podejrzenie celiakii – przewlekła biegunka, wzdęcia, utrata masy ciała
- Diagnostyka różnicowa zespołu jelita drażliwego – wykluczenie celiakii
- Niedobór żelaza, kwasu foliowego lub witaminy D o niejasnej przyczynie
- Diagnostyka przesiewowa u krewnych I stopnia pacjentów z celiakią
- Zaburzenia wzrostu u dzieci, opóźnione dojrzewanie
Jak się przygotować do badania?
Dieta z glutenem!
Przed badaniem musisz spożywać produkty z glutenem przez min. 6–8 tygodni. Dieta bezglutenowa obniża przeciwciała i daje wynik fałszywie ujemny.
Brak specjalnych wymagań
Badanie nie wymaga bycia na czczo. Pobiera się standardową próbkę krwi żylnej.
Normy i wartości referencyjne
| Parametr | Norma | Co oznacza odchylenie |
|---|---|---|
| Anty-tTG IgA | <20 U/ml | ↑ celiakia (>10× normy = bardzo prawdopodobna) |
| IgA całkowite | 70–400 mg/dl | ↓ niedobór IgA – anty-tTG IgA fałszywie ujemny |
Interpretacja wyników – na co zwrócić uwagę?
Anty-tTG IgA dodatni przy prawidłowym IgA silnie sugeruje celiakię i wymaga potwierdzenia biopsją. Anty-tTG IgA ujemny przy prawidłowym IgA praktycznie wyklucza celiakię. Anty-tTG IgA ujemny przy niskim IgA wymaga oznaczenia przeciwciał klasy IgG. Anty-tTG IgA >10-krotność normy u dzieci spełnia kryteria ESPGHAN rozpoznania celiakii bez biopsji.
Wyniki fałszywie dodatnie mogą występować przy chorobach wątroby, nieswoistych zapaleniach jelit i chorobach autoimmunologicznych. Fałszywie ujemne wyniki zdarzają się przy diecie bezglutenowej, niedoborze IgA i u dzieci <2 lat. Wynik powinien być interpretowany przez gastroenterologa.
Masz wyniki? Skonsultuj je z lekarzem online
Lekarz przeanalizuje Twoje wyniki i dobierze odpowiednie leczenie – bez wychodzenia z domu.
Umów konsultacjęPowiązane dolegliwości
Badanie Badanie serologiczne w kierunku celiakii (tTG IgA, IgA całkowite) jest wykorzystywane w diagnostyce następujących schorzeń:
Zespół jelita drażliwego
Badanie anty-tTG IgA jest obowiązkowe w diagnostyce IBS w celu wykluczenia celiakii, która naśladuje objawy jelita drażliwego.
Najczęściej zadawane pytania
Czy muszę jeść gluten przed badaniem?
Ile kosztuje badanie na celiakię?
Czy dodatni wynik oznacza celiakię?
Czy celiakia to to samo co nietolerancja glutenu?
Potrzebujesz skierowania na badanie lub konsultacji wyników?
Nasi lekarze wystawią e-skierowanie online i pomogą zinterpretować wyniki – szybko i wygodnie.
Skonsultuj wynikiUmów konsultację gastroenterologicznąTreści zamieszczone na stronie mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Wyniki badań zawsze powinny być interpretowane przez lekarza, który uwzględni pełen kontekst kliniczny i historię zdrowotną pacjenta. Ostatnia aktualizacja: 2026-03-14.