Badanie obrazowe

TK jamy brzusznej, EUS i scyntygrafia – diagnostyka guzów neuroendokrynnych

Panel badań obrazowych obejmujący TK jamy brzusznej, endosonografię (EUS) i scyntygrafię receptorów somatostatynowych (SRS) stosowany w lokalizacji guzów neuroendokrynnych, w tym gastrinomy.

Skonsultuj wyniki badań obrazowych z lekarzem
Badania obrazowe (TK jamy brzusznej, EUS, scyntygrafia receptorów somatostatynowych) – to panel badań obrazowych stosowany w diagnostyce i lokalizacji guzów neuroendokrynnych trzustki i przewodu pokarmowego. TK jamy brzusznej z kontrastem, endosonografia (EUS) i scyntygrafia receptorów somatostatynowych (SRS/OctreoScan) wzajemnie się uzupełniają.

Czym jest badanie Badania obrazowe (TK jamy brzusznej, EUS, scyntygrafia receptorów somatostatynowych)?

W diagnostyce guzów neuroendokrynnych (NET), w tym gastrinomy w zespole Zollingera-Ellisona, stosuje się trzy komplementarne metody obrazowe. TK jamy brzusznej z kontrastem – uwidacznia guzy >1 cm, ocenia przerzuty do wątroby i węzłów chłonnych. EUS (ultrasonografia endoskopowa) – najczulsza metoda w wykrywaniu małych guzów trzustki i dwunastnicy (<1 cm). Scyntygrafia receptorów somatostatynowych (SRS/OctreoScan) – wykorzystuje izotopowy analog somatostatyny, który wiąże się z receptorami na komórkach NET.

Coraz częściej w diagnostyce NET stosuje się PET/CT z 68Ga-DOTATATE, który ma wyższą czułość niż klasyczna scyntygrafia OctreoScan. EUS jest szczególnie wartościowa, gdy TK nie uwidacznia guza – potrafi wykryć zmiany o średnicy nawet 2–3 mm w trzustce.

Kiedy lekarz zleca badania obrazowe (tk jamy brzusznej, eus, scyntygrafia receptorów somatostatynowych)?

  • Potwierdzony biochemicznie zespół Zollingera-Ellisona – lokalizacja gastrinomy
  • Podejrzenie guza neuroendokrynnego trzustki lub przewodu pokarmowego
  • Podwyższona chromogranina A lub gastryna – poszukiwanie źródła
  • Ocena zaawansowania i poszukiwanie przerzutów NET
  • Planowanie leczenia chirurgicznego guza neuroendokrynnego

Jak się przygotować do badania?

TK: na czczo z kontrastem

Nie jedz przez 4–6 godzin. Konieczna aktualna kreatynina i wywiad alergiczny (kontrast jodowy).

EUS: na czczo 8 godzin

Badanie wykonywane w sedacji – nie jedz 8 godzin. Konieczna jest obecność osoby towarzyszącej.

Scyntygrafia: bez specjalnego przygotowania

Podanie izotopu dożylnie, obrazowanie po 4 i 24 godzinach. Poinformuj o stosowaniu analogów somatostatyny (octreotyd).

Normy i wartości referencyjne

Prawidłowy obraz trzustki i jamy brzusznej w TK i EUS. Brak patologicznego gromadzenia znacznika w SRS.

Interpretacja wyników – na co zwrócić uwagę?

TK jamy brzusznej z kontrastem uwidacznia guz jako zmianę hiperwaskularną (wzmacniającą się po kontraście w fazie tętniczej). EUS pozwala ocenić dokładną lokalizację i stosunek guza do sąsiednich struktur, a także umożliwia biopsję cienkoigłową (EUS-FNA). W scyntygrafii SRS patologiczne gromadzenie znacznika wskazuje na obecność receptorów somatostatynowych na powierzchni guza – co ma też znaczenie terapeutyczne (kwalifikacja do terapii izotopowej PRRT).

Masz wyniki? Skonsultuj je z lekarzem online

Lekarz przeanalizuje Twoje wyniki i dobierze odpowiednie leczenie – bez wychodzenia z domu.

Umów konsultację

Powiązane dolegliwości

Badanie Badania obrazowe (TK jamy brzusznej, EUS, scyntygrafia receptorów somatostatynowych) jest wykorzystywane w diagnostyce następujących schorzeń:

Zespół Zollingera-Ellisona

Panel obrazowy służy do lokalizacji gastrinomy i oceny zaawansowania choroby.

Leki powiązane z wynikami badania

Octreotyd Lanreotyd Controloc

Najczęściej zadawane pytania

Które badanie obrazowe jest najlepsze w diagnostyce gastrinomy?
EUS (endosonografia) ma najwyższą czułość w wykrywaniu małych guzów trzustki i dwunastnicy. TK i scyntygrafia oceniają zaawansowanie i przerzuty.
Czy badania te są bezpieczne?
TK wiąże się z ekspozycją na promieniowanie i kontrast jodowy. EUS wymaga sedacji. Scyntygrafia wiąże się z niewielką dawką promieniowania izotopowego. Ryzyko powikłań jest niskie.
Ile kosztują te badania?
TK jamy brzusznej z kontrastem: 400–800 zł. EUS: 500–1000 zł. Scyntygrafia SRS: 1000–2500 zł. W ramach diagnostyki szpitalnej mogą być refundowane.
Czy wszystkie trzy badania są zawsze konieczne?
Nie zawsze. Algorytm diagnostyczny zależy od sytuacji klinicznej. Zwykle zaczyna się od TK, a EUS i scyntygrafię zleca się w razie potrzeby.

Potrzebujesz skierowania na badanie lub konsultacji wyników?

Nasi lekarze wystawią e-skierowanie online i pomogą zinterpretować wyniki – szybko i wygodnie.

Skonsultuj wynikiUzyskaj e-skierowanie na badania obrazowe

Treści zamieszczone na stronie mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Wyniki badań zawsze powinny być interpretowane przez lekarza, który uwzględni pełen kontekst kliniczny i historię zdrowotną pacjenta. Ostatnia aktualizacja: 2026-03-14.